Wypadki przy pracy podczas użytkowania wózków jezdniowych podnośnikowych

Szkolonym pracownikom trzeba uświadomić, że przy wykonywaniu prac związanych z obsługą wózka jezdniowego podnośnikowego powinni zachować szczególną ostrożność i nie lekceważyć występujących przy tego typu pracach zagrożeń.

Pracownicy obsługujący takie maszyny często nie zdają sobie sprawy z występujących zagrożeń. Wypadki z udziałem wózków podnośnikowych często kończą się poważnymi obrażeniami ciała albo śmiercią.

Wypadki przy pracy podczas użytkowania wózków jezdniowych podnośnikowych


Najczęściej do wypadków przy pracy podczas użytkowania wózków jezdniowych podnośnikowych dochodzi na skutek:

- uderzenia, przygniecenia przez spadające transportowane (składowane) materiały i opakowania, 
- pochwycenia przez nieosłonięte mechanizmy będące w ruchu (koła, paski napędowe), 
- oparzenia rozlanym kwasem, elektrolitem, 
- uderzenia o elementy konstrukcyjne maszyn, 
- upadki podczas przechodzenia obok wózków lub w czasie ich obsługi, a także podczas wsiadania i wysiadania z kabiny (siedziska) wózka, 
- przygniecenia przez przewrócone wózki. 

Wypadki te najczęściej spowodowane są:

- brakiem osłon i urządzeń zabezpieczających lub ich wadliwą konstrukcja albo nieprawidłowym zamocowaniem, 
- wykonywaniem przez pracowników prac konserwatorskich maszyn będących w ruchu, 
- nieprzestrzeganie przepisów bhp podczas napraw, konserwacji, smarowania i remontów wózków, 
- niewłaściwym zachowaniem się pracowników, lekceważeniem zagrożenia,
- nieużywanie pasów bezpieczeństwa, nieużywaniem środków ochrony indywidualnej, 
- eksploatacją wózka niezgodnie z jego dokumentacją techniczno -eksploatacyjną (przeciążenie wózka, utrata stateczności wózka). 

Omówienie ze szkolonymi pracownikami zdarzeń wywołujących wypadki i ich najczęstszych przyczyn powinno uświadomić im gdzie i jakiego rodzaju mogą wystąpić zagrożenia powodujące wypadki przy pracy i jak należy prawidłowo się zachować, aby uniknąć wypadków przy pracy.

Przykłady wypadków

Do obsługi wózka dopuszczono kierowcę bez uprawnień. W czasie parkowania wózka, kierowca stracił panowanie nad nim i najechał na innego pracownika, który w wyniku wypadku doznał złamania nogi. Kierownik zakładu dopuścił do obsługi wózka przez osobę nieposiadającą uprawnień kwalifikacyjnych. 
W czasie cofania kierowca nie opuścił mechanizmu podnoszenia wózka i zawadził o przewody instalacji wentylacyjnej w wyniku czego doszło do przewrócenia się wózka. Kierowca wypadł z wózka i został przez niego przygnieciony. Na skutek doznanych obrażeń, kierowca wózka zmarł w szpitalu.

Uprawnienia kierowcy wózka widłowego

Wykonywanie pracy przy użyciu wózka widłowego podnośnikowego wiąże się z wieloma zagrożeniami zdrowia i życia wykonujących je pracowników, innych pracowników oraz osób postronnych.

Kierowca wózka jezdniowego wykonujący czynności związane z kierowaniem pojazdem i załadunkiem bądź wyładunkiem materiałów musi dbać o bezpieczeństwo nie tylko swoje, ale także innych osób znajdujących się w rejonie jego pracy. Bardzo ważne jest zachowanie przy nich wymogów bezpiecznej pracy.

Osoba pracująca na takim stanowisku powinna posiadać niezbędną wiedzę w zakresie bezpiecznych metod wykonywania pracy. Dlatego istotne jest właściwe przeszkolenie stanowiskowe pracownika zatrudnionego na takim stanowisku.

Uprawnienia kierowcy wózka podnośnikowego

Do obsługi wózka może być dopuszczony pracownik, który ukończył 18 lat i uzyskał: 

uprawnienia operatora, zgodnie z odrębnymi przepisami, lub 

imienne zezwolenie do obsługi wózka wystawione przez pracodawcę, ważne na terenie zakładu pracy tego pracodawcy. 

Zezwolenie, o którym mowa wyżej, może być wydane pracownikowi po ukończeniu, z wynikiem pozytywnym, szkolenia dla kierowców wózków zorganizowanego przez pracodawcę, według programu opracowanego lub zatwierdzonego przez jednostkę organizacyjną wyznaczoną przez ministra właściwego do spraw gospodarki.

Obsługujący wózki jezdniowe z napędem silnikowym zasilane gazem oraz inni pracownicy dokonujący wymiany butli z gazem w wózkach powinni być przeszkoleni w zakresie bezpiecznego użytkowania butli, w tym ich bezpiecznej wymiany.

Zakres tematyki szkolenia, o którym mowa wyżej, powinien być określony w programach szkolenia dla obsługujących wózki jezdniowe z napędem silnikowym.

Pamiętaj, że uprawnienia operatora ważne są na terenie całego kraju, natomiast imienne zezwolenie ważne jest tylko na terenie zakładu pracy pracodawcy, który wydał takie zezwolenie.

Uprawnienia operatora wózka jezdniowego może uzyskać osoba, która ukończyła szkolenie i uzyskała pozytywny wynik sprawdzianu przeprowadzonego przez komisję powołaną przez Instytut Mechanizacji Budownictwa i Górnictwa Skalnego w Warszawie, potwierdzony wpisem do książeczki operatora.

Wózki jezdniowe podnośnikowe z mechanicznym napędem podnoszenia (objęte dozorem technicznym) należą do urządzeń technicznych, przy których obsłudze i konserwacji wymagane jest posiadanie kwalifikacji. Uprawnienia te wydają organy dozoru technicznego.

Osoby obsługujące wózki jezdniowe z napędem silnikowym zasilane gazem z butli wymieniające butle oraz inni pracownicy dokonujący czynności wymiany butli z gazem w wózkach powinny być przeszkolone w zakresie bezpiecznego użytkowanie butli, w szczególności ich bezpiecznej wymiany. Szkolenie takie powinno być przeprowadzone według zatwierdzonego programu, a fakt odbycia takiego szkolenia musi być odnotowany w zaświadczeniu o ukończeniu kursu.

Osoby obsługujące wózki jezdniowe z napędem elektrycznym o mocy powyżej 20 kW powinny również (oprócz wyżej wymienionych uprawnień) posiadać dodatkowe uprawnienia kwalifikacyjne eksploatacyjne (zgodnie z rozporządzeniem Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej w sprawie szczegółowych zasad stwierdzania posiadania kwalifikacji przez osoby zajmujące się eksploatacją urządzeń, instalacji i sieci).